Ieu maitot !!!!

Tornar maison

Març 19, 2011
Daissar un comentari

Limòtges. Uech oras de l’enser. Barrutle sus lo cai de la gara daus Benedictins. Espere lo trin de París. Tòrne maison. Tres oras de viatge per ‘ribar gara d’Austerlitz. E tornar trobar la capitala. E tornar un banlegaire.
París, v-onze oras de l’enser. Córrer. Córrer per ‘trapar lo darrier metro, córrer per ‘trapar lo darrier bus. E ‘ribar maison.
Lo metro fila dins lo tuneu en tut credar. Dempuei quand coneisse queu planh dau trin que fug dins son cròs ? Totjorn, me sembla. Perque los banlegaires son daus rats. Daus rats daus champs de la banlega ente flurissen las flors de betum. Daus rats qu’envaïssen París chasque matin per dejós, per lo metro. Los parisencs, ilhs, viven denaut. Prenen lo bus.
Lo trin suert de son cròs . Enfin lo ciau, quauques lunons. Se vesen pas las estalas a París. Aicí un pauc. A pas chamnhat de plaça, l’arrest de bus que preniá per ‘nar au collegi. Monte. Sirai tòst ‘ribat a ma residéncia.
Ma mair me disset : « Veiràs, l’an securizada la residéncia. » De las grilhas a l’entorn. De las pòrtas emb daus còdis, daus badges, de las claus complicadas e charas. Securizada. Viure dins ‘na preison per que lo monde t’emerden pas. E ente fan de la bicicleta, los dròlles de la residéncia, aura ?
Córrer, d’enguera. E tornar préner lo trin. Nòu oras demiá de l’enser. Los Monts d’Embasac se dessenhen dins la nuech. Sirai leu tornat maison.

Advertisements

Mandat dins exilh,ieu,licéncia

Estigmatas

Genièr 18, 2011
12 Comentaris

Mela s’es trobada ‘na novela passion : l’estudi de las p’itas béstias. ‘La raiba, lo diumenc de matin, dins son liech, a tots quilhs insectes que la van fissonar l’estiu vengut. E se demandava coma respiren los moschas. Alaidonc, coma sei un estudiant seriós e atencionat coma mos professors, vos vau escriure un article sus : l’aparelh respiratòri de las moschas. Aprofieche d’un dorsier de la Claire König, professora de sciéncias naturalas, sus Futura-Sciences (que coneissiá pas davant de far quel article ; daus còps, Google es un pauc ton amic, tot-parier). L’aparelh respiratòri de la moscha es format de trachéias, tubes fins qu’envelopen tots los organes e que se dilaten en sacs aerians chas los insectes que vòlen, e que desbochen defòra per de las duberturas lateralas nomadas estigmatas. Chasque estigmata es un orifici redond qu’an daus opercles e de las sedas qu’empaichen l’introduccion daus còrps estrangiers. Los estigmatas se dreiben sus los costats dau torax e de l’abdomene. Mercés a ‘na cuticula solida, la trachéia demòra dreibida en grand e quilhs tubes son plens d’èr, e l’animau respira per daus movements ritmics daus aneus de l’abdomene.

Per ‘chabar, coma sem lo matin, e que podem pas tots èsser tant joiós coma lo Joan, vos perpause una p’ita reflexion. Venem de veire que las moschas an daus estigmatas. Mas, Jesus maitot aviá daus estigmatas. Alaidonc, Jesus era una moscha. Aura, monsurs los encuolaires de moschas, sabetz perque quò marcha jamai per v’autres : las viàs dau Senhor son pas penetrablas…


La declaracion

Genièr 3, 2011
6 Comentaris

Una fadarela trobet, dins la rua, una letra d’Alex per Madama P. Una declaracion d’amor. E se demanda si l’i vai portar o pas… Mas me sembla que la vertadiera question es perdeque la letra era dins la rua. Pòde pas imaginar qu’Alex perdet la letra. Perdre la declaracion d’amor a la femna de sa vita. Non, qu’es pas credible. Alaidonc, perdeque ?

Prumiera ipotesi : Alex la voliá pus portar a Madama P. Lor amor es impossible. ‘La es son professor (de francés, d’occitan, de matematicas, …) e se, es nonmas un licean. O Alex es ‘na femna. O Madama P. es marida, emb una familha, … Alaidonc, Alex decidet de gitar la letra. Perque la podiá pas esbolhar totparier. Esbolhar son amor… La gitet coma ‘na botelha a la mar. Lo destin decidarà.

Segonda ipotesi : Alex parlet coma Madama P. en li portar la letra. Li faguet sa declaracion… o pas… Mas la discussion li fai compréner qu’es inutile de balhar la letra. Que l’amor es pas partejat. E la gitet. De desesper.

Tresesma ipotesi : Madama P. reçauget la letra. Emai la legiguet. Quò fai 20 ans que viu coma Mossur P. e la p’ita familha. ‘Na vita simpla. Mas ‘la s’emerda. Ren se passa. ‘Chabarà vielha coma son òme, a esperar las ‘ribadas daus enfants per Nadau. E vei-la-quí, quela letra, quela declaracion, directa, d’Alex… Queu jòune òme que s’interessa a ela. Son còr bat a li esbolhar la peitrina. Auva son marit. « Avem reçaugut dau corrier ? – Non, non, mon amor, ren dau tot, de la reclama. » E gita la letra. Sa cervela es a bulir. Son còrs brusla. Qué far, aura ?


Poma d’irange

decembre 17, 2010
3 Comentaris

L’aiga tomba sus la peu irange. Chasca gota esclata dessus. Chasca gota es un cataclisme microscopic. Chasca gota chava l’escòrça, davala coma un riu, ‘racha moleculas e atòmes, eschavalha la susfàcia irange. La peu lusenta d’aiga es esbolhada dins son esséncia. E l’esséncia fug dins l’aiga, dins lo torrent minuscule de la gota que ven de se sacar contra la susfàcia redonda. E lo perfum irange se desrauba de la gota e vòla entre sas comairs naut, tant naut que p’un cròs de p’un nas, p’un naseu lo ‘traparà, lo respirarà, lo sentirà. Mas lo massacre contunha coma un bombardament sus una vila enemija, coma un deluvi sus una humanitat maucresenta, coma daus meteòres sus quauques darriers dinosaures.

La poma d’irange, infinitesimalament besilhada per la plueja, banha dins lo deschon pausat sus la taula. Me, ‘vise l’aiga nejar la frucha darrier la fesnetra de la cosina. L’estilò cola, glissa sus lo papier, ennegrisent d’encra bluia la fuelha de mon pitit quasern. Me tanben, voliá jugar au mesme juec que l’amic d’Orleans. Estale los mots sus las linhas voidas, estire mon istòria de poma d’irange, desboira l’intriga que ne’n es pas una, coma auriá desboirat mon iranjada « emb de l’aiga totjorn frescha » si la plueja era pas tombada dau ciau. Perque me, me’n fau quinze, de las linhas.


Mandat dins amics,licéncia,poesia

L’istòria vertadierament veraia dau chihuahua vertadier

decembre 14, 2010
2 Comentaris

Aprep l’istòria vertadierament veraia dau cookie vertadier que nos contet Lutz, veiquí l’istòria vertadierament veraia dau chihuahua vertadier, que me contet lo Marçau.

L’i aviá un còp, dos aventuriers lemosins perduts en Nuòva Espanha, quand era pas enquera devenguda lo Mexic. Marchavan dins ‘na region desertica, sablosa, ente se junhen l’aigas de rius. Subran, vigueren un chin, tot pitit, lo piau plan cort, l’aurelhas grandas e drechas. Lo troberen plan minhard e l’adopteren. E lo chin los seguiá.

Pertant, un matin, era pus ‘quí . Lo ‘peleren. Lo chercheren. Pas mai de chin. Eran tristes. Decideren de contunhar sens se. Mas lor mancava. Quand rencontreren daus autoctònas, lor demanderen si avián pas vud lo chin. « Un pitit chin ! Un chin ! » Se fasiá pas compréner. « Chin ! Oà ! Oà ! » Un indian semblava calcular. Lor faguet signe de lo segre. E darrier un rochier, lo vigueren ! Era ‘quí ! « Chihuahua » lor disset l’indian en tut mostrar lo pitit animau. Eran plan contents e partigueren emb lor chin.

Veiquí coma queu pitit chin mexican prenguet un nom tipicament lemosin !


Los collègas

decembre 1, 2010
7 Comentaris

Sabetz que me sei marcat a ‘na licéncia d’occitan per correspondéncia e qu’ai tot plen de devers de far… Mas, sei pas tot sol ! Ne’n i a d’autres que reçaugueren l’injonccion professorala « 30 articles per la fin de l’annada, 15 per la debuta de genier, d’au mens 15 linhas chascun, emb imatges, son, video ». Veiquí los coratjós (o los fadards, sabe pas…) : la Manon que parpalholeja a chavau, un monta-mametas que las mametas li monten dessus, la Françon l’avaironesa que li plai fòrça Mirelha, la Lola la pom-pom-girl dau Lesinhan-Corbieras-XIII, la Sanquilha que nos fai ‘na version de Mirelha que plariá a la Françon,lo Joan-Luc que valida pas los comentaris daus cagaires coma me, la Cacarineta que nos permena a Pei-Lobié, la Mimi e sas receptas de cosina, l’Arvei contra tot mas per tots, ‘na Lemosina (que me sembla ben coneisser) que nos mena au mai prund dau Lemosin, la Caroleuh que nos fai dançar, lo Nathan que parla occitan a Tübingen dins lo Bada-Württemberg (Alemanha), lo Joan Saubrement que navega aura sus l’Internet, l’Occima que no presenta lo museu artalenc, la Carole e sa passion per l’occitan e Calandreta, lo Tomàs que nos fai chantar lo « se chanta » e lo Cercaval que ‘chabarà ben per ne’n trobar una de vau !

Enfin los mai fadards, pense que son los que contunhen quitament si n’i a pus d’obligacion escolara : la Fadarela que fai de l’esquí sus lo viaducte de Milhau, l’Anchoio trash que vòu pas ‘chabar sus ‘na pizza, la Sylvie que nos permena sus l’Aigal e dau chichoà en barraqueta (me demandatz pas çò qu’es, ai totjorn pas compres). Sabe pas si avem ‘na melhor nòta si avem tot plen de comentaris, mas quò fai pas de mau de ‘nar legir quilhs blògues e de los far frotjar coma diriá lo Jan-Peire.


Mandat dins amics,licéncia

Votar es un plaser

Novembre 26, 2010
1 comentari

Las eleccions dau parlament de Catalonha se debanaràn lo 28 de novembre que ven. Los diferents partits politics fan circular sus Internet de las videos de propaganda. Los de la Joventut Socialista de Catalunya difusen una plan explicita. Per ilhs, votar es un plaser. Enfin… mai precisament, votar socialista te fariá jauvir. Me, sei un pauc sceptic. Benleu, la dròlla de la video es una sindiqueta que vòta per lo brave Paco. Quò se comprendriá. Mas malaürosament, eu se presenta pas questa vetz. Los occitans de la lista socialista seràn Amador Marqués e Maria Vergés. Convergéncia aranesa a maitot sa plaça sus la lista de CiU, la darriera, per Carles Barrera Sánchez, ancian sindic d’Aran… Esquerra republicana occitana es presenta emb la candidatura de Jusèp Lois Sans i Socasau sus la lista d’ERC.

Bon, l’orgasme electorau, quò marcha benleu en Catalonha. Maria Vergés es pusleu minharda e sembla fina. Amador es plan maitot (mas, jòuna filha, raibas pas, a se, li agraden los dròlles). Mas en França… François ? Ségo ? Martine ? Dominique ? A… Dominique… Si tu ses ‘na secretària bilinga quò pòt l’interessar… Sabiam pas perque n’i aviá abstencion en França ? Aura sabem…


Google es pas totjorn ton amic…

Novembre 4, 2010
3 Comentaris

Qu’es doas oras de l’aprep-miegjorn a Las Toscas, província de Santa Fe, Argentina. Juan Carlos, mecanician dins un garatge per camion, s’enuia. P’una practica. Sos collegas son pas d’enguera tornats. Es sus l’ordinator a navegar sus Internet. Pensa a çò que li ribet queste matin. Fuguet restat per ‘na gendarma per sa vistessa excessiva. Era bruna, dau piau cort, daus uelhs verds, plan tetonada. Son unifòrme conteniá a grand pena son parpalh redond. Sa votz autoritària li balhet daus fresilhons d’excitacion. Se rapela quitament pas de son esmenda. Queu sovenir li fai batre lo sang mai regde dins las venas. Son desir se fai mai fòrt dins sas braias. Pica sus Google Argentina videos porno con gendarmas*. Clica sus un site a l’azard e ‘riba… sus lo blògue que ses a legir, char lector ! « Qu’es ‘quò, quela merda de site ! » pensa Juan Carlos. « Quitament pas argentin ! » Auva la còrna d’un camion davant lo garatge. Tua l’ordinator e se leva. Google es pas totjorn ton amic…

* Prene pas la pena de revirar quela frasa a l’occitan.


Mandat dins conarias,licéncia

Chauma

Novembre 2, 2010
Daissar un comentari

Ne’n ai pro daus vielhs romaires a la retirada que se planhen de la chauma mai dau blocatge. An pas pus de gasolina per ‘nar querre lo pan en veitura au vilatge ? Los chaumaires bloquen l’economia dau país ? Pareis que sem passats rasís lo blocatge totau de l’economia… Que las grandas entrepresas an perdut d’argent… Filh de garça ! Faràn pas de profiechs a la fin de l’annada ? E las p’itas ? Blocadas maitot ? E lo govern pòt ren l’i far per que a desjà balhat tot l’argent a las bancas antan ? Son vertadierament meschants quilhs blocaires d’embestiar tot lo monde ! Mas… nòstras vitas, son pas blocadas per lo sistema ? Per lo chaumatge dau mens de trenta ans e dau mai de cinquanta ? De segur, sem pas los mai malaürós dau monde. Entre chaumatge, salaris blocats e retirada que vendrà pas, nòstra vita sirà tot-parier mens ròsa que la de las generacions precedentas. « Per prene sa retirada cal que qualqu’un la paga » çò-ditz la morala dau conte. Per préner sa retirada a taus plen, fau ne’n aver lo drech. E l’aurem pas, queu drech. Perque aurem pas pro cotizat. Ieu, emb mos 33 ans, sabe desjà qu’aurai pas mas annadas a 67 ans. Per préner ta retirada e la viure coma los vielhs romaires d’auei, te la fau paiar aura. Veiquí l’objectiu vertadier de la refòrma : dreibir un merchat de mai aus amics banquiers e asseguraires, lo de la complentària vielhum. Pas de sòus per paiar ? Pas de retirada… La França se desvelharà benleu. Per ‘nar querre los sòus ente son. Los sòus que ganhen mercés a nòstre trabalh.


Misoginia occitana

Octòbre 15, 2010
3 Comentaris

La plaça de la femna dins la societat medievala occitana es mitica : respectadas, podrián èsser trobairitz, … Pertant, Occitània es coma la majoritat de las societats umanas : misogina. Iò vesem plan, emb las chançons tradicionalas. Lo perdeque de las chançons de maumaridada ? De segur, lo maridatge forçat. Lo recuelh Ai vist lo lop dau conservatòri de Limòtges es plen de la violéncia quotidiana facha a la femna : batuda, forçada, mespresada. Comprene pas perque contunhem d’utilizar un tau repertòri. La sola chançon un pauc feminista que coneisse nos ven dau Bearn : Hilhas, n’aimatz pas tant los òmis.

La lexicografa Josiana Ubaud s’ataquet dins Escrichs sus lei femnas, Escrichs de femnas au vocabulari occitan de depreciacion de la femna. 127 paginas de mots de mespretz contrabalançats per los textes de poetessas occitanas. Un còp de mai l’Ubaud se vai far daus amics. Perque, dins son introduccion, parla de la societat occitana mas tanben de l’occitanisme. Misogine l’occitanisme ? De segur… Coma lo demai de la societat. A n’autres, òmes que nos disem progressistas, de chamnhar nòstre rapòrt a las femnas. Dins nòstres biais de parlar, de viure, mai dins nòstra vesença de çò que devem èsser.

D’escotar, l’entrevista de Josiana Ubaud sus Ràdio País :

http://www.radio-pais.com/plugins/content/dewplayer.swf?son=http://www.radio-pais.com/images/stories/reportages/josianaubaud.mp3&autoplay=0&autoreplay=0


Pagina seguenta »